VI
EN
Bắt đầu ngày mới bằng một tô bún bò Huế
Huế thường bắt đầu rất sớm. Sau cơn mưa đêm, nắng lên trong trẻo, gió lướt nhẹ qua những tán cây ven sông Hương. Đường phố chưa quá đông nhưng những quán ăn sáng đã rộn ràng tiếng gọi nhau, tiếng muôi chạm vào thành nồi và mùi nước dùng nóng hổi len vào không khí.
Trên đường Phan Chu Trinh, quán bún bò của o Loan nằm nép bên phố, đối diện khoảng xanh mướt mắt bên bờ sông. Khói từ nồi nước dùng bốc lên liên tục. O ngồi trước quán, thoăn thoắt múc từng miếng chả cua vàng óng vào bát rồi chan thêm vá nước dùng sóng sánh.
Buổi sáng của người dân Huế thường bắt đầu với những nồi nước dùng nóng hổi, thơm lừng
Bún bò Huế ở chính Huế mang một dáng vẻ rất riêng. Sợi bún nhỏ, mềm, trong bát là khoanh chân giò chắc thịt, miếng tiết vuông và thứ nước dùng vừa ngọt xương vừa cay nồng, thơm mùi sả.
Quán bún bò O Loan đông khách vào sáng sớm
Người Huế ăn cay nên trên bàn luôn có sẵn nhiều loại ớt, từ sa tế đến ớt tươi ngâm, đi cùng rổ rau sống xanh mướt như một phần không thể thiếu. Mỗi người tự nêm nếm theo khẩu vị của mình, để rồi cuối cùng bát bún nào cũng đậm đà theo một cách rất riêng.
Một tô bún bò o Loan đầy đủ với giò heo, chả cua, tiết và 3 loại ớt ăn kèm rau sống
Cũng trên con đường ấy, bánh canh cá lóc cô Huệ là một điểm dừng buổi sáng khác không kém phần nhộn nhịp.
Trong quán nhỏ, cô chú chủ quán làm việc nhịp nhàng như đã quen từ rất lâu: chú cắt sợi bánh, cô thêm rau, xếp cá rồi chan nước dùng. Một tô bánh canh nóng nghi ngút đặt xuống bàn như xoa dịu cơn đói đầu ngày. Nước dùng ngọt thanh, thịt cá lóc chắc và dai, từng sợi bánh mềm vừa đủ, ăn đến đâu ấm người đến đó. Chỉ cần thêm chút ớt cay nồng là hương vị Huế như bừng lên trọn vẹn.
Vị của Huế trong bữa cơm nhà giản dị
Không chỉ có những món ăn nổi tiếng, điều khiến nhiều người nhớ Huế lâu hơn đôi khi lại là một mâm cơm nhà.
Trong một quán nhỏ của gia đình người Huế, niêu cơm đất được dọn lên còn nóng hổi, thơm mùi gạo mới. Bên cạnh là đĩa thịt luộc chấm ớt chưng đỏ au, chén canh rau lang thanh mát, trứng rán vàng ruộm, cá kho thơm tiêu và món thịt kho măng đậm vị nước mắm.
Bữa cơm đậm chất Huế do gia đình người Huế nấu
Không cầu kỳ trong cách bày biện, càng không cần nguyên liệu đắt đỏ, nhưng mọi thứ trên mâm cơm đều đủ đầy và tròn vị. Đó là thứ cảm giác thân thuộc mà chỉ cần ngồi xuống, người ta dễ thấy mình như vừa trở về căn bếp quen, nơi có bữa cơm mẹ nấu và thời gian trôi chậm hơn thường ngày.
Những món ăn chơi dân dã cho buổi trưa
Huế buổi trưa có cái nắng đặc trưng, gay gắt nhưng không vội vã. Trong cái oi nồng ấy, những món cuốn và món nướng lại trở nên hấp dẫn lạ thường.
Một bàn đầy bánh ướt thịt nướng, bún thịt nướng và nem lụi hiện ra với màu sắc rực rỡ. Nem lụi vàng ruộm thơm mùi than nướng, rau sống xanh non, dưa leo mát lạnh, xoài thái lát chua dịu. Tất cả được cuốn trong lớp bánh tráng mềm rồi chấm ngập vào chén mắm nêm đậm đà. Vị mặn, ngọt, chua, cay hòa vào nhau, đánh thức mọi giác quan giữa trưa hè xứ Huế.
Nem lụi Huế cuốn cùng các loại rau xanh và bánh tráng
Bánh ép là món ăn vặt quen thuộc của người Huế từ những làng quê đến phố nhỏ. Bánh được ép trên khuôn nóng, lớp vỏ mỏng dẻo ôm lấy phần nhân thịt, trứng hoặc chà bông. Ăn kèm rau sống rồi chấm nước mắm chua ngọt, tất cả hòa lại thành vị ngon vừa mềm, vừa béo, vừa thơm mà rất khó quên.
Bánh ép với nhiều loại nhân cho thực khách lựa chọn
Rồi đến bánh nậm - món bánh nhỏ bé nhưng mang trong mình nét tinh tế rất Huế. Bánh được gói vuông vắn trong lá xanh, mở ra là lớp bột gạo mềm mịn, mỏng tang, phủ trên mặt là nhân tôm thịt đỏ cam thơm mùi tiêu. Chỉ một miếng nhỏ nhưng vị ngon đọng lại rất lâu nơi đầu lưỡi.
Những món ăn tưởng dung dị ấy lại lưu giữ cái hồn cầu kỳ kín đáo của Huế xưa.
Bánh nậm mang nét đặc trưng và tinh tế của ẩm thực Huế
Một buổi chiều dành cho cà phê muối
Khi nắng bớt gắt, Huế chậm lại theo cách rất riêng.
Thành phố bước vào buổi chiều với những khoảng xanh mát, tiếng xe thưa hơn và tiếng trò chuyện râm ran trong các quán cà phê. Đó cũng là lúc nhiều người chọn dừng chân bên một ly cà phê muối - thức uống đã trở thành dấu ấn riêng của ẩm thực Huế.
Cà phê muối là thức uống có nguồn gốc từ Huế và nay đã trở thành đặc sản cố đô
Cà phê đậm vị, hơi đắng, hòa cùng vị mằn mặn dịu nhẹ của muối và lớp kem bọt mềm mịn phía trên. Thứ hương vị ấy vừa lạ vừa quen, mộc mạc mà sâu lắng, như chính Huế. Không quá mạnh mẽ để gây choáng ngợp, nhưng đủ tinh tế để ở lại rất lâu trong ký ức.
Để kết thúc một ngày, người ta thường tìm đến một gánh chè
Một mâm chè Huế được bưng ra với hàng chục chén nhỏ xíu, mỗi chén một màu sắc, một hương vị khác nhau. Có chè đậu xanh, chè bắp, chè khoai môn, chè hạt sen, chè nhãn bọc hạt sen… và cả chè bột lọc heo quay - món chè khiến nhiều người tò mò ngay từ lần nghe tên đầu tiên. Vị ngọt, mặn, béo hòa vào nhau trong chiếc chén nhỏ, lạ lẫm nhưng đầy cuốn hút.
Một mâm chè Huế với nhiều loại chè và topping
Ẩm thực Huế vẫn luôn như vậy, đi vào lòng người bằng sự chỉn chu trong từng chi tiết nhỏ, bằng vị ngon đậm đà nhưng kín đáo, bằng sự mộc mạc hiện diện từ cách nấu đến cách thưởng thức.
Để rồi khi rời Huế, có người nhớ dòng sông Hương, nhớ mái ngói rêu phong, nhớ những cơn mưa bất chợt. Còn với nhiều người, điều đọng lại lâu nhất đôi khi chỉ là một hương vị, đủ khiến họ muốn quay về thêm lần nữa.
