VI
EN
“Xưởng Tết” rực rỡ của miền Tây
Đi giữa làng hoa Sa Đéc những ngày giáp Tết, du khách cảm tưởng như đang bước vào một “công xưởng” không có tiếng máy, không có khói bụi, chỉ có tiếng nước chảy dưới những giàn hoa cao, tiếng chậu va vào nhau khẽ khàng, tiếng kéo tỉa lá “rẹt” một cái rồi im bặt. Người trồng hoa đi lại chậm rãi giữa những luống hoa, bước chân nhẹ như sợ làm rung nụ non đang chờ ngày bung sắc.
Càng gần Tết, làng hoa Sa Đéc càng rực rỡ khi những luống hoa được nhà vườn dày công chăm sóc ươm nụ, chuẩn bị bung nở
Hoa ở Sa Đéc được kê cao trên giàn để không chạm đất, giúp rễ thông thoáng, dễ xoay chậu, canh nắng, canh gió. Nhìn từ xa, cả làng như một khu vườn treo khổng lồ, tầng tầng lớp lớp sắc màu. Sương sớm còn đọng trên cánh hoa, nắng lên chậm rãi, và những chuyến xe chở hoa bắt đầu lăn bánh, mang theo không khí Tết đi khắp mọi miền.
Nhìn từ trên cao làng hoa Sa Đéc như một "công xưởng" khổng lồ, nơi những luống hoa xếp thành hàng thẳng tắp
Trải qua hơn trăm năm, từ vài hộ trồng hoa nhỏ lẻ, Sa Đéc đã phát triển thành thủ phủ hoa kiểng lớn nhất miền Tây với diện tích gần 1.000 ha. Hiện nay, làng hoa có khoảng 2.000 giống hoa kiểng các loại, từ hoa nở theo mùa, kiểng lá, cây công trình cho đến kiểng ăn trái.
Chính sự phong phú và đa dạng ấy đã khiến Sa Đéc được ví von là vùng đất có “bốn mùa xuân”. Quanh năm, làng hoa luôn rực rỡ, nhưng mùa Tết vẫn là thời điểm đẹp nhất, căng tràn sức sống nhất. Những loài hoa truyền thống như cúc mâm xôi, vạn thọ, cát tường vẫn giữ vị trí chủ đạo trong mỗi dịp xuân về.
Cúc mâm xôi, cúc vạn thọ là những loại hoa bán chạy nhất trong dịp Tết, được nhiều nhà vườn ở Sa Đéc chuộng trồng
Nhộn nhịp thương lái, rộn ràng du khách ngày giáp Tết
Càng gần Tết, nhịp sống ở làng hoa Sa Đéc càng trở nên khẩn trương. Từ sáng sớm, thương lái đã có mặt tại các nhà vườn để kiểm tra chất lượng, chốt đơn và tổ chức vận chuyển hoa đi các tỉnh, thành. Phần lớn hoa kiểng đẹp đã được đặt mua trước, lần lượt được đưa lên xe tải, xuôi về TP.HCM, miền Đông Nam Bộ rồi tỏa đi khắp cả nước.
Những chuyến xe, chuyến tàu ngược xuôi chở hoa từ Sa Đéc đến các tỉnh khác tiêu thụ trước Tết
Số hoa còn lại được nhà vườn tận dụng trưng bày dọc các tuyến đường trung tâm dẫn vào làng, tạo nên những “con đường hoa” rực rỡ sắc màu. Đây cũng là điểm nhấn thu hút du khách đến tham quan, chụp ảnh, mua hoa trực tiếp. Nhiều vườn mở cửa miễn phí hoặc thu vé tượng trưng từ 10.000 - 50.000 đồng/người, vừa tạo điều kiện cho du khách trải nghiệm, vừa là cơ hội để nhà vườn bán hoa tận tay người tiêu dùng.
Không chỉ khách địa phương, làng hoa Sa Đéc còn đón lượng lớn du khách từ TP.HCM và các tỉnh lân cận. Cách TP.HCM khoảng 150 km, Sa Đéc là điểm đến vừa đủ xa để đổi gió, vừa đủ gần cho một chuyến đi ngắn ngày. Thời tiết cuối năm mát mẻ vào buổi sáng, nắng nhiều vào trưa và chiều cũng là điều kiện thuận lợi để hoa ươm nụ, chuẩn bị bung nở đúng dịp xuân.
Người dân đến đường hoa mua hoa về trưng Tết sớm
Cúc mâm xôi nở sớm, người dân chung tay giải cứu
Giữa không khí rộn ràng của mùa hoa cận Tết, làng hoa Sa Đéc năm nay vẫn canh cánh nỗi lo khi nhiều ruộng cúc mâm xôi - loài hoa chủ lực mỗi dịp xuân về đồng loạt nở sớm. Thời tiết nắng nóng kéo dài xen kẽ mưa trái mùa khiến cúc bung tròn, vàng rực khi Tết vẫn còn cách khá xa, đẩy người trồng vào cảnh khó xử: hoa đẹp nhưng lỡ nhịp thị trường.
Hoa nở sớm khiến thương lái dè dặt, nhiều đơn hàng bị hủy hoặc ép giá. Trước nguy cơ thất thu, không ít nhà vườn buộc phải rao bán lẻ và kêu gọi “giải cứu” trên mạng xã hội với mong muốn gỡ gạc phần nào chi phí sau nhiều tháng chăm sóc.
Vườn cúc mâm xôi trên nước của anh Lộc đã nở hơn 2/3, được kêu gọi giải cứu trên mạng xã hội
Anh Lộc, chủ một vườn cúc mâm xôi đã nở sớm hơn hai phần ba diện tích, cho biết khi cúc bước vào giai đoạn ra nụ thì gần như không còn cách nào kìm lại. “Thương lái đã đặt mua nhưng rồi hủy vì cúc nở sớm. Giờ chỉ biết chăm tới đâu hay tới đó, bán được chậu nào mừng chậu nấy chứ không dám nghĩ đến lãi”, anh chia sẻ.
Tương tự, gia đình cô Loan lần đầu trồng cúc mâm xôi cũng lao đao khi hàng trăm chậu cúc nở bung trước Tết gần một tháng do thiếu kinh nghiệm canh thời vụ. May mắn, nhờ sự chia sẻ trên mạng xã hội, phần lớn số cúc đã tìm được người mua, giúp gia đình cô vơi bớt áp lực sau nhiều ngày thấp thỏm.
Ngoài kêu gọi giải cứu trên mạng, nhiều vườn cũng bán trực tiếp tại vườn hoặc mang đến đường hoa trưng bày để bán lẻ cho khách du lịch
Năm nay, làn sóng “giải cứu” cúc mâm xôi lan nhanh trên mạng xã hội với nhiều bài đăng, video ghi lại cảnh hoa nở sớm tại vườn. Không ít người tiêu dùng sẵn sàng mua hoa về trưng Tết sớm, như một cách sẻ chia với bà con trồng hoa.
Theo ghi nhận, cúc mâm xôi tại Sa Đéc năm nay chủ yếu là loại tán rộng gần một mét, giá bán chỉ khoảng 80.000 - 100.000 đồng/chậu, giảm gần một nửa so với năm ngoái. Anh Nguyễn Trần Hiếu, du khách đến Sa Đéc tham quan làng hoa dịp cuối năm, cho biết anh đã mua hai cặp cúc mâm xôi với giá 170.000 đồng/cặp để trưng Tết sớm. “Mong sao ai cũng có cái Tết nhẹ gánh hơn”, anh nói.
Những chậu cúc mâm xôi rộng hơn nửa mét, nở trên 50% được bán với giá rẻ để bà con thu hồi vốn
Một chậu cúc được đặt nơi ban công hay trước hiên nhà không chỉ mang sắc vàng báo xuân, mà còn góp phần giúp người trồng hoa nhẹ gánh hơn trong mùa Tết nhiều biến động. Dẫu còn chật vật, người trồng hoa Sa Đéc vẫn giữ sự kiên nhẫn quen thuộc của một làng nghề trăm năm: có mùa trúng đậm, có mùa khó khăn, nhưng hoa vẫn nở và Tết vẫn được gieo từ những bàn tay lặng lẽ giữa vườn xuân.
