VI
Benjamin Wong, một giáo viên trung học tại Singapore, là một trong số rất nhiều du khách châu Á đang có lựa chọn tương tự. Kỳ nghỉ hè năm nay, anh chọn lưu trú tại một khu nghỉ dưỡng trên núi ở độ cao 2.600 m thuộc tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, thay vì những điểm đến quen thuộc trước đây.
Theo Wong, nhiệt độ ban đêm tại các thành phố Đại Lý và Lệ Giang của Vân Nam vào mùa hè có thể xuống khoảng 15 độ C, thấp hơn đáng kể so với mức trên 27 độ C thường thấy tại Singapore.
"Ngoài những chuyến đi cuối tuần đến các nước Đông Nam Á, mọi kỳ nghỉ dài của tôi đều hướng đến những nơi mát hơn Singapore", Wong chia sẻ, đồng thời cho biết châu Âu gần đây cũng thường xuất hiện các đợt nắng nóng bất thường nên anh không muốn bay hơn 13 giờ để rồi đến nơi có nền nhiệt còn cao hơn quê nhà.
Xu hướng du lịch tránh nóng đang khiến nhiều du khách châu Á chuyển hướng lên các khu nghỉ dưỡng vùng núi cao
Nắng nóng đang tái định hình ngành du lịch toàn cầu
Không chỉ du khách chịu tác động, người lao động trong ngành du lịch cũng đang phải thích nghi với điều kiện làm việc khắc nghiệt hơn. Theo Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), khoảng 75% lực lượng lao động ở châu Á phải làm việc trong điều kiện nắng nóng, bao gồm người bán hàng rong, tài xế giao hàng và nhiều lao động phục vụ ngành du lịch.
Tình trạng nắng nóng cực đoan không chỉ diễn ra ở châu Á. Tháng trước, nhiệt độ tại Pháp đã lên tới khoảng 40 độ C do hiện tượng "vòm nhiệt", khiến chính quyền Paris phải đề nghị ban tổ chức lễ hội âm nhạc Fête de la Musique ngừng bán đồ uống có cồn vì lo ngại nguy cơ mất nước và sốc nhiệt cho người tham dự. Tây Ban Nha, Anh và Thụy Sĩ cũng ghi nhận mức nhiệt kỷ lục trong mùa hè này, buộc nhiều điểm tham quan ngoài trời phải đóng cửa hoặc rút ngắn thời gian hoạt động.
Theo dữ liệu của WMO, tốc độ ấm lên của châu Á nhanh gấp đôi mức trung bình toàn cầu, khiến khu vực này trở thành một trong những nơi chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất của biến đổi khí hậu đối với ngành du lịch. Nhật Bản là ví dụ điển hình khi liên tục lập kỷ lục mới cả về lượng khách quốc tế lẫn nhiệt độ, với mức cao nhất từng ghi nhận vào khoảng 41,8 độ C. Năm ngoái, nước này ghi nhận 5 ngày nóng nhất trong lịch sử khí tượng, dẫn đến sự ra đời của thuật ngữ mới trong tiếng Nhật: kokusho-bi, nghĩa là "ngày nóng khắc nghiệt".
Dù một số du khách đã chuyển sang đi vào mùa thấp điểm hoặc mùa chuyển tiếp để tránh nóng, mùa hè vẫn là giai đoạn cao điểm của ngành du lịch do lịch nghỉ của học sinh, sinh viên tại nhiều quốc gia kéo dài từ tháng 6 đến tháng 8. Sự kết hợp giữa nắng nóng gay gắt và lượng khách đông đúc đang khiến trải nghiệm tại nhiều điểm đến nổi tiếng trở nên khó chịu hơn trước.
Nắng nóng tại các quốc gia ảnh hưởng đến đời sống người dân và trải nghiệm du lịch của du khách
Du lịch đêm lên ngôi, doanh nghiệp thay đổi cách vận hành
Để thích ứng với thực tế mới, nhiều doanh nghiệp du lịch đã chủ động điều chỉnh sản phẩm theo hướng tránh nắng nóng ban ngày. Nền tảng đặt trải nghiệm GetYourGuide cho biết đã bổ sung thêm nhiều hoạt động vào buổi tối để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của du khách. Tại châu Á, xu hướng du lịch đêm - hay còn gọi là "dusking", đang phát triển mạnh với các tour tham quan đền Fushimi Inari ở Kyoto, Nhật Bản vào ban đêm, các chuyến đi thuyền ngắm hoàng hôn trên sông Mekong tại Thái Lan, hay tour đi bộ đêm khám phá Seoul, Hàn Quốc.
Theo đại diện GetYourGuide, lượng đặt chỗ cho các hoạt động diễn ra trong khung giờ từ 17h đến 21h đã tăng 30% trên toàn cầu, trong đó châu Á là thị trường tăng trưởng mạnh nhất với mức tăng lên tới 70%. Ông Takao Nishina, phụ trách thị trường Nhật Bản và Hàn Quốc của nền tảng này, nhận định nhóm khách lần đầu đến một điểm đến hoặc những người muốn hoàn thành trọn vẹn danh sách địa điểm nổi tiếng thường sẵn sàng chấp nhận thời tiết khắc nghiệt để không bỏ lỡ trải nghiệm.
Vì vậy, nhiều doanh nghiệp đã chủ động thay đổi cách tổ chức hoạt động, chẳng hạn chuyển các lớp học nấu ăn từ chợ ngoài trời vào không gian trong nhà, hoặc sắp xếp lịch tham quan các sân đấu sumo vào đúng thời điểm nắng gắt nhất trong ngày để du khách có thể dành buổi sáng mát mẻ cho các hoạt động ngoài trời khác.
Tour thu hút ngày càng nhiều du khách muốn tránh cái nóng gay gắt ban ngày
Tour tham quan đền Fushimi Inari về đêm tại Kyoto, Nhật Bản
Biến đổi khí hậu đang vô tình mang lại lợi thế cạnh tranh cho một số điểm đến có khí hậu ôn hòa. Theo giáo sư Raymond Rastegar, chuyên ngành quản trị khách sạn tại Đại học Griffith (Australia), đảo Nam của New Zealand, Mông Cổ, Kazakhstan, vùng Hokkaido của Nhật Bản và đảo Tasmania của Australia đều ghi nhận lượng khách tăng trong những năm gần đây nhờ điều kiện thời tiết dễ chịu vào giai đoạn tháng 6 đến tháng 8.
Cơ quan Du lịch Mông Cổ cho biết lượng khách quốc tế trong nửa đầu năm 2026 đã tăng 33% so với cùng kỳ năm trước, buộc chính phủ nước này phải đầu tư thêm khách sạn và điểm tham quan tại thủ đô Ulaanbaatar để đáp ứng nhu cầu dự báo sẽ tiếp tục tăng trong thời gian tới. Trong khi đó, Tasmania cũng ghi nhận mùa đông bận rộn nhất từ trước đến nay vào năm 2025, với khoảng 250.000 lượt khách trong giai đoạn tháng 6-8, tăng 7% so với năm trước đó.
Các chuyên gia lưu ý rằng tính mùa vụ của ngành du lịch hiện nay không còn chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ đơn thuần. Sự thay đổi của đường đi bão, mùa mưa kéo dài hơn trước và độ ẩm không khí tăng cao cũng đang khiến việc vận hành các điểm đến trở nên phức tạp hơn nhiều so với trước đây.
Cơ quan Du lịch Mông Cổ cho biết lượng khách quốc tế trong nửa đầu năm 2026 đã tăng tới 33% so với cùng kỳ
Ông Namgyal Sherpa, Giám đốc điều hành Sherpa Hospitality Group tại Nepal, cho biết biến động khí hậu đang làm thay đổi cả hành vi của du khách lẫn cách các doanh nghiệp lữ hành vận hành. Theo ông, nhu cầu của khách giờ đây phân bổ đều hơn trong suốt cả năm, buộc các khách sạn phải duy trì kế hoạch ứng phó rủi ro quanh năm thay vì chỉ tập trung vào mùa cao điểm truyền thống.
Tại khu nghỉ dưỡng Shinta Mani Mustang ở miền bắc Nepal, doanh nghiệp này phải thường xuyên đánh giá các nguy cơ liên quan đến thời tiết, trong khi một số tuyến trekking nổi tiếng hiện không thể khai thác trong thời gian dài do mực nước sông dâng cao bất thường.
Với tốc độ ấm lên nhanh gấp đôi mức trung bình toàn cầu, châu Á nhiều khả năng sẽ tiếp tục là khu vực chứng kiến những thay đổi rõ rệt nhất trong hành vi du lịch những năm tới, khi cả du khách lẫn doanh nghiệp buộc phải thích nghi với một mùa hè ngày càng khắc nghiệt hơn.
