VI
Mae Hong Son thường được nhắc đến bằng những con số: 4.088 khúc cua, những cung đường đèo nối tiếp nhau giữa núi rừng phía tây bắc Thái Lan. Nhưng rời khỏi tuyến đường chính, vùng đất này còn mở ra một nhịp sống khác - chậm, thấp và gần mặt ruộng hơn.
Từ trung tâm thị trấn, con đường dẫn về Pang Mu dài khoảng 8-10 km về phía bắc mở ra những khoảng không đan xen giữa đồi núi và đồng ruộng. Mặt đường bằng phẳng, chỉ uốn lượn nhẹ theo địa hình thay vì gắt gỏng như những khúc đèo nổi tiếng của tỉnh, cho phép xe chạy với tốc độ hơn 60km/h.
Những khung cảnh chạy lướt qua trên cung đường nhưng ở lại lâu hơn trong tầm mắt: những bông hoa gạo nở rộ, bật lên sắc đỏ rực như những đốm lửa nhỏ thắp lên trên nền trời xanh; một khối núi có hình dạng giống con voi đang nằm hiện ra ở phía xa cánh đồng.
Su Tong Pae - Cây cầu tre dài nhất Thái Lan
Dừng xe tại bãi đỗ trước cánh đồng, đi qua khu chợ nhỏ bán đồ lưu niệm, Su Tong Pae hiện ra như một đường kẻ ngang mảnh mai giữa nền xanh. Lối đi bằng tre dài gần 500 m bắc qua mặt ruộng và con suối nhỏ, nối thẳng về phía ngọn đồi nơi ngôi chùa Wat Tham Poo Sa Ma nằm dưới nắng.
Cầu tre Su Tong Pae dài gần 500 m nối thẳng về phía ngọn đồi nơi có ngôi chùa Wat Tham Poo Sa Ma
Cây cầu được dựng vào khoảng năm 2011-2012 bởi người dân làng Ban Kung Mai Sak cùng các nhà sư trong chùa. Toàn bộ cấu trúc làm từ tre và gỗ: những cột chống đóng sâu xuống nền ruộng, đỡ hệ khung ngang; phía trên là các thanh tre đan vào nhau tạo thành mặt phẳng.
Ban đầu, Su Tong Pae chỉ là lối đi tạm giúp các nhà sư đi khất thực mỗi sáng và người dân qua lại giữa làng với chùa trong mùa mưa, khi mặt ruộng phía dưới ngập nước và đường đất trở nên lầy lội. Sau này, cùng với sự phát triển đô thị và sự xuất hiện của những cây cầu bê tông cốt thép, Su Tong Pae vẫn được giữ nguyên cấu trúc và trở thành cây cầu tre dài nhất Thái Lan hiện nay.
Mỗi bước đi trên mặt cầu tạo nên một độ rung nhẹ, tiếng cọt kẹt rời rạc nhưng sống động. Cảm giác ấy gợi nhớ những cây cầu tre bắc qua mương rạch ngày cũ - kiến trúc sinh ra từ nhu cầu thực tế hơn là ý định trở thành biểu tượng.
Phật điện vàng dưới mái Shan chạm kim loại
Cuối nhịp cầu là Wat Tham Poo Sa Ma - một ngôi chùa nhỏ bám vào sườn đồi, lưng tựa núi, mặt hướng ra thung lũng và làng Ban Kung Mai Sak. Công trình mang dáng dấp kiến trúc Shan với mái nhiều tầng xếp lớp, lợp tôn vàng sẫm; khung gỗ sơn đỏ nâu; viền mái và đầu hồi phủ kín các mảng kim loại trắng bạc chạm khắc tinh xảo tạo cảm giác sắc cạnh và sáng nổi bật dưới nắng. Những đỉnh mái vươn cao, thanh và nhọn, tạo nên một đường viền sắc nét trên nền trời.
Chùa Wat Tham Poo Sa Ma có kiến trúc Shan với mái nhiều tầng xếp lớp, lợp tôn vàng sẫm; khung gỗ sơn đỏ nâu; viền mái và đầu hồi phủ kín các mảng kim loại trắng bạc chạm khắc tinh xảo
Bên trong chính điện, tượng Phật mạ vàng đặt trên bệ cao, đầu đội vương miện nhiều tầng nạm đá xanh đỏ, thân phủ hoa văn nổi và đai trang trí dày đặc theo phong cách Phật hoàng gia Thái Lan. Phía sau là mảng phù điêu mạ vàng đối xứng trên nền tường đỏ sẫm.
Bức tường vàng bên hông chính điện trở thành phông nền cho dải tung nhện (Tung Yai Maeng Mum) nhiều màu sắc chạy chéo như những đường chỉ nối giữa đất và trời. Những khung tre đan thành hình sao và mạng lưới đa giác - đồ thủ công của văn hóa Lanna miền Bắc Thái treo nối tiếp nhau, tạo thành một lớp trang trí vừa rực rỡ vừa mang ý nghĩa bảo hộ. Thẻ gỗ ghi điều ước treo dày đặc khắp khuôn viên, những dòng chữ viết tay chồng lớp theo năm tháng, thể hiện lòng tin bền bỉ của người dân và du khách vào sự linh thiêng của ngôi chùa.
Tượng Phật mạ vàng theo phong cách Phật hoàng gia Thái Lan
Bên trái chính điện, cầu thang dài dẫn xuống khu vườn nơi dãy chedi trắng - dạng bảo tháp đặc trưng của Phật giáo Thái, thân tròn, đỉnh dát vàng xếp thành hàng theo một trục thẳng. Cạnh đó là cột cờ Phật giáo trung tâm thường xuất hiện trong các dịp lễ lớn hoặc ở khu vực bảo tháp trên đồi.
Phía sau chính điện, lối nhỏ dẫn lên khu thiền và hang nhỏ trên đồi - nơi các nhà sư thực hành thiền định. Từ cao độ này, tầm nhìn mở rộng, bao quát toàn bộ cánh đồng Pang Mu và dải cầu tre kéo dài phía dưới. Du khách có thể dừng lại bên lan can gỗ cạnh quầy nước miễn phí, hoặc khẽ gõ vào chiếc chuông đồng treo dưới gốc bồ đề, lắng nghe âm thanh ngân lên rồi tan dần trong không gian tĩnh lặng.
Wat Tham Poo Sa Ma là một quần thể xây dựng theo cao độ, nơi kiến trúc Shan, tượng Phật trang trí cầu kỳ và hệ thống bảo tháp trắng tạo chiều sâu thị giác trên nền cảnh quan miền núi.
Giá trị của tổ hợp công trình Su Tong Pae và Wat Tham Poo Sa Ma nằm ở việc duy trì một kết nối hữu hình giữa đời sống thường nhật và đời sống tâm linh. Cây cầu không tách khỏi đời sống địa phương để trở thành một biểu tượng độc lập. Nó vẫn gắn với mùa vụ, với lộ trình khất thực mỗi sáng, và với một ngôi chùa nhỏ nằm phía cuối nhịp cầu.
Lưu ý khi ghé thăm Su Tong Pae và Wat Tham Poo Sa Ma:
Ở Mae Hong Son vào mùa khô, ban ngày nhiệt độ có thể vượt 35 độ C, nắng gắt và ít bóng râm trên cầu tre cũng như cánh đồng Pang Mu. Tuy nhiên, về tối và sáng sớm, nhiệt độ giảm nhanh, tạo độ chênh lệch khá rõ giữa ngày và đêm. Du khách nên chuẩn bị trang phục thoáng nhẹ nhưng che chắn tốt, mang theo mũ, kính râm và kem chống nắng nếu đi bộ trên cầu vào buổi trưa.
Khi vào khuôn viên chùa Wat Tham Poo Sa Ma, nên mặc trang phục kín đáo, ưu tiên áo có tay và quần hoặc váy dài quá gối. Giữ trật tự, hạn chế gây ồn ào trong khu vực thiền và chính điện, không xả rác và tôn trọng các khu vực dành riêng cho tăng ni.
Trước khi ghé thăm, du khách cũng nên tìm hiểu thêm về quy định tham quan, thời tiết theo mùa và phong tục địa phương để có sự chuẩn bị phù hợp, đặc biệt nếu đến vào các dịp lễ Phật giáo.
