Những nhà ga metro Liên Xô lộng lẫy

Thứ ba, 03/11/2020, 08:41

Các ga tàu điện ngầm ở thủ đô Tashkent của Uzbekistan được coi là một trong những hệ thống metro lộng lẫy nhất thế giới, với phong cách gợi nhớ tới các thánh đường Hồi giáo thời Con đường Tơ lụa, kết hợp cùng những nét kiến trúc kiểu châu Âu.

Vô cùng phong phú

Trong thời Xô-viết, các thành phố đạt một triệu dân sẽ đạt tiêu chuẩn để có hệ thống tàu điện ngầm riêng của mình. Các nhà hoạch định muốn tô điểm tươi đẹp cho cuộc sống hàng ngày của các công dân Liên Xô, và họ coi hệ thống metro, nơi hàng chục ngàn người đi lại mỗi ngày, là cơ hội độc đáo để thể hiện điều đó.

Năm 1977, Tashkent, thủ đô của Uzbekistan, trở thành thành phố thứ bảy của Liên Xô được xây dựng hệ thống metro. Những chủ đề kỳ vĩ nhằm kỷ niệm lịch sử Uzbekistan và Liên bang Xô-viết được đưa vào đời sống, được đặt hàng thành các tác phẩm nghệ thuật, và các nhà thiết kế sẵn sàng bắt tay vào công việc.

tashkent-metro-13-superJumbo
Empty
Empty
Hệ thống tàu điện ngầm của Tashkent được Lonely Planet mô tả là một trong những hệ thống metro Xô-viết đẹp nhất thế giới

Hệ thống tàu điện ngầm của Tashkent được Lonely Planet mô tả là một trong những hệ thống metro Xô-viết đẹp nhất thế giới

Các nhà ga được thiết kế theo các chủ đề khác nhau, một số có trần làm thành mái vòm với gạch màu gợi nhớ tới các thánh đường Hồi giáo ở Uzbekistan thời Con đường Tơ lụa, một số ga khác được trang trí với đèn chùm và đá cẩm thạch để trông có dáng dấp của các phòng khiêu vũ lộng lẫy châu Âu.

Kết quả là hệ thống tàu điện ngầm của thành phố được ấn phẩm chuyên về du lịch Lonely Planet mô tả là một trong những hệ thống metro Xô-viết đẹp nhất thế giới.

Lịch sử Con đường Tơ lụa

Ga Alisher Navoi, được đặt tên theo nhà thơ người Uzbek, là một trong những trạm nổi tiếng nhất của hệ thống metro Tashkent. Ở bên trong, các mái vòm và gạch men xanh khiến cho hành khách nhớ tới câu chuyện lịch sử Con đường Tơ lụa của Uzbekistan, với các thánh đường và trường học Hồi giáo cổ.

Ga Alisher Navoi là một trong những trạm nổi tiếng nhất của hệ thống metro Tashkent

Ga Alisher Navoi là một trong những trạm nổi tiếng nhất của hệ thống metro Tashkent

Empty
Empty
Chân dung nhà thơ Alisher Navoi trên tường của sân ga cùng tên

Chân dung nhà thơ Alisher Navoi trên tường của sân ga cùng tên

Đây là một trong các nhà ga bận rộn nhất Tashkent, luôn tấp nập không chỉ những người thường xuyên đi lại hàng ngày mà còn cả rất đông du khách và người dân địa phương tới đây để chụp ảnh, điều vốn bị cấm cho mãi tới tận năm 2018.

Giấu kín

Khi hệ thống metro của Tashkent được xây, việc chụp ảnh đã bị cấm trong các nhà ga bởi đó cũng là nơi có một chức năng phụ nữa: hầm trú ẩn chống bom hạt nhân.

Trong thời Xô-viết, nỗi sợ gián điệp và việc kiểm soát thông tin chặt chẽ khiến việc chụp ảnh đa phần đều bị nghi ngờ là nhằm mục đích xấu, nhất là quanh các cơ sở quân sự nhạy cảm và các hầm tránh bom.

tashkent-metro-02-jumbo
Empty
Empty
Trong thời Xô-viết, hệ thống metro của Tashkent còn có chức năng phụ là hầm trú ẩn chống bom hạt nhân

Trong thời Xô-viết, hệ thống metro của Tashkent còn có chức năng phụ là hầm trú ẩn chống bom hạt nhân

Sau khi Liên Xô sụp đổ vào năm 1991, cựu lãnh đạo Xô-viết của Uzbekistan, Islam Karimov, lên nắm quyền và tiếp tục áp dụng chính sách đó.

Tuy nhiên, người kế nhiệm ông Karimov là Shavkat Mirziyoyev đã bắt đầu các chính sách cải cách, tìm cách mở cửa nền kinh tế nước này và thu hút các nhà đầu tư cùng du khách tới nơi này.

Có lẽ là do nhận ra tiềm năng thu hút du khách của hệ thống tàu điện ngầm mà vào giữa năm 2018, chính quyền đã không còn coi nơi này là các cơ sở quân sự, và dỡ bỏ lệnh cấm chụp hình bên trong vốn đã được áp dụng suốt 41 năm.

Các chủ đề trong ga

Bên trong hệ thống metro Tashkent, mỗi nhà ga đều có thiết kế riêng độc đáo, được trang trí bằng đá cẩm thạch, đá granite, kính, gốm và thạch cao tuyết hoa. Nhiều thiết kế tập trung xoay quanh một chủ đề nào đó, thường được thể hiện trong tên gọi của nhà ga.

Empty
Empty
Ga Kosmonavtlar nói tới các nhà du hành vũ trụ Liên Xô và kỷ niệm Chương trình Không gian Xô-viết

Ga Kosmonavtlar nói tới các nhà du hành vũ trụ Liên Xô và kỷ niệm Chương trình Không gian Xô-viết

Chẳng hạn như Ga Kosmonavtlar trên tuyến đường O'zbekiston nói tới các nhà du hành vũ trụ Liên Xô và kỷ niệm Chương trình Không gian Xô-viết, còn Ga Pushkin thì vinh danh cuộc đời của tác giả, nhà thơ nổi tiếng người Nga, nằm cách đó vài bến, trên tuyến đường Chilonzor.

Cuộc đua Chinh phục Không gian

Yuri Gagarin và các nhà du hành vụ trụ thời kỳ đầu nằm trong số những người anh hùng quan trọng nhất của Liên Xô, là biểu tượng cho quyền lực sức mạnh siêu cường Xô-viết trong Cuộc đua Chinh phục Không gian. Hình ảnh họ thường được miêu tả trong hoạt động tuyên truyền của Nga.

Một bức chân dung Yuri Gagarin, người đầu tiên bay vào vũ trụ, được trang hoàng trên bức tường Ga Kosmonavtlar

Một bức chân dung Yuri Gagarin, người đầu tiên bay vào vũ trụ, được trang hoàng trên bức tường Ga Kosmonavtlar

Xung quanh ông, trên các bức tường là những hình ảnh siêu thực các nhà du hành vũ trụ nổi tiếng khác đang trôi trong không gian, lẫn giữa kiểu thiết kế vị lai màu xanh và đen, tương tự như màu mà các nhà du hành vũ trụ nhìn thấy khi họ rời khỏi bầu khí quyển Trái Đất.

Giai cấp vô sản

Theo đúng kiểu Xô-viết, sản phẩm của giai cấp vô sản cũng được kỷ niệm.

Tại Ga Pakhtakor (dịch ra có nghĩa là "Ga Hái Bông"), các hình ảnh cách điệu bông được miêu tả trong bức tranh khảm khổng lồ trên các bức tường. Liên Xô muốn phát triển Uzkbekistan thành một nơi sản xuất bông khổng lồ, tái cấu trúc nền kinh tế nông nghiệp của nơi này và nắn dòng cho tới khi sản phẩm làm ra đáp ứng được 70% nhu cầu tiêu thụ bông của toàn Liên Xô.

tashkent-metro-04-superJumbo
Empty
Empty
Các hình ảnh cách điệu bông được miêu tả trong bức tranh khảm khổng lồ trên tường của Ga Pakhtakor

Các hình ảnh cách điệu bông được miêu tả trong bức tranh khảm khổng lồ trên tường của Ga Pakhtakor

Điều này đã gây ra thảm hoạ môi trường khủng khiếp: Biển Aral, nơi từng là hồ nước ngọt lớn thứ tư trên thế giới, bắt đầu bị khô cạn, khiến các loài cá trong hồ dần biến mất và các thị trấn cảng trở nên tàn lụi ở nơi từ hồ nước biến thành sa mạc.

Những đoàn tàu Xô-viết

Bên dưới vẻ ngoài hào nhoáng này, hệ thống tàu điện ngầm của Tashkent toát lên cảm giác công lợi rất Xô-viết. Nhiều đoàn tàu vẫn còn đang hoạt động là loại tàu rất có tiếng, các toa tàu lớp 81-717/714 vốn được thiết kế trong thời giữa thập niên 1970 và được sử dụng phổ biến trong các hệ thống metro thời hậu-Xô viết.

Nhiều đoàn tàu của kỷ nguyên Liên Xô vẫn còn đang hoạt động

Nhiều đoàn tàu của kỷ nguyên Liên Xô vẫn còn đang hoạt động

Tính đến 2013, có 168 đoàn tàu sơn màu xanh đặc trưng của kỷ nguyên Liên Xô vẫn đang hoạt đông, nhưng chúng đang từ từ được thay thế bằng các đời mới hơn.

Rẻ và phổ biến

Một lượt đi metro tốn 1.200 som tiền Uzbekistan (khoảng 2.700 VND). Mức giá này khiến người Uzbek với mức lương tối thiểu chỉ có 527.000 som một tháng (1.182.707 VND) có thể đi lại trong thành phố được.

tashkent-metro-11-superJumbo
Empty
Empty
Hệ thống tàu điện ngầm ở Tashkent là phương tiện giao thông rẻ và phổ biển cho người dân

Hệ thống tàu điện ngầm ở Tashkent là phương tiện giao thông rẻ và phổ biển cho người dân

Hệ thống metro cũng đang phát triển: tuyến đường thứ hai được mở vào năm 1984, và tuyến đường thứ ba được mở vào năm 2001 hiện vẫn đang tiếp tục mở rộng, với kế hoạch cuối cùng sẽ là nối liền các quận phía bắc với sân bay ở phía nam thành phố.

Hà Lê / Nguồn: BBC
LATEST NEWS
HOT DEALS
Trang thông tin du lịch và phong cách sống Travellive+
MAY YOU LIKE IT
BEST IN TRAVELLIVE