Alexandria - nơi thời gian dường như đứng lại bên dòng Potomac

Mười hai năm trước, trong chuyến du ngoạn bằng du thuyền trên sông Potomac đến Mount Vernon - quê hương của Tổng thống George Washington - tôi đã bị hút mắt bởi một chiếc tàu thủy chạy bằng hơi nước đang neo tại cảng Alexandria. Hình ảnh chiếc bánh lái khổng lồ phía sau con tàu lập tức gợi nhớ đến bộ phim truyền hình "Tất cả các con sông đều chảy" từng làm say mê biết bao khán giả Việt Nam, để rồi lúc ấy tôi chỉ kịp nghĩ rằng biết đâu một ngày nào đó mình sẽ được đặt chân lên vùng đất bình yên này.

Bài liên quan

Angels Flight: Chuyến tàu một phút giữa mùa World Cup ở Los Angeles

Buc-ee’s - Nơi dừng chân của nửa thế giới fan World Cup khi đến Texas

Thời gian trôi nhanh như chớp mắt, sau đúng một con giáp, điều tưởng như chỉ là một ý nghĩ vu vơ ấy lại trở thành hiện thực khi tôi đứng đúng vị trí từng chụp bức ảnh năm 2013 và lặng người nhìn con tàu vẫn ở đó, gần như không thay đổi, trong khi chính mình đã đi qua biết bao chặng đường giữa hai quốc gia.

Có lẽ hiếm nơi nào khiến người ta cảm nhận rõ ràng sự khác biệt giữa thời gian của con người và thời gian của một thành phố như Alexandria.

Nơi để mọi người tìm lại ký ức xưa

Rời ga Metro King Street khá sớm, chúng tôi thong thả chờ chuyến xe King Street Trolley miễn phí đưa du khách vào khu phố cổ. Chiếc xe mang dáng dấp của những chiếc xe điện cổ lăn bánh chậm rãi qua những hàng cây xanh mát, qua các cửa hàng nhỏ xinh và những ngôi nhà được bảo tồn gần như nguyên vẹn suốt hơn hai thế kỷ, để rồi chỉ ít phút sau, cả gia đình đã bước vào không gian mà ở đó mỗi góc phố đều kể một câu chuyện lịch sử.

Alexandria không phải là nơi để chạy đua với thời gian, mà là nơi để dành cả ngày chỉ cho việc đi bộ, bởi chỉ cần chậm rãi len lỏi qua từng con phố lát gạch, du khách sẽ bắt gặp hàng chục bảo tàng và di tích lịch sử nằm san sát nhau.

Chúng tôi chọn ghé Stabler-Leadbeater Apothecary Museum đầu tiên bởi đây là hiệu thuốc cổ nổi tiếng được bảo tồn gần như nguyên vẹn từ cuối thế kỷ XVIII, nơi những chiếc lọ thủy tinh đủ màu sắc vẫn còn xếp kín trên các giá gỗ trắng, những chiếc cối nghiền thuốc, cân đồng và dụng cụ bào chế vẫn được giữ đúng vị trí như cách đây hơn hai trăm năm, giúp người xem hình dung rõ nét nghề dược thời kỳ nước Mỹ còn non trẻ, khi mọi loại thuốc đều được điều chế hoàn toàn bằng tay từ các loại thảo mộc, khoáng chất và nguyên liệu tự nhiên.

Để giúp cho hai cô con gái yêu thích hơn lịch sử nước Mỹ, tôi dành thêm thời gian cuốc bộ tham quan các địa điểm nổi tiếng như Gadsby's Tavern Museum, nơi George Washington, Thomas Jefferson cùng nhiều vị tổng thống đầu tiên từng dùng bữa và nghỉ chân, Alexandria Black History Museum kể về lịch sử cộng đồng người Mỹ gốc Phi và Lee-Fendall House Museum với khu vườn cổ yên bình phản chiếu những lát cắt của tầng lớp quý tộc Virginia suốt nhiều thế kỷ.

Điều đặc biệt ở Alexandria là lịch sử không nằm sau những tấm kính khô cứng mà hiện diện ngay trong từng ngôi nhà, từng ô cửa sổ, từng viên gạch dưới chân người đi bộ thập phương.

Đến giữa trưa, khi cơn đói bắt đầu lên tiếng, thật bất ngờ khi giữa lòng một thành phố cổ gần thủ đô nước Mỹ lại xuất hiện một góc Việt Nam rất gần gũi: quán “Cà phê - Bánh mì” trên phố Cameron gây ấn tượng bằng tấm biển gỗ mộc mạc, những chiếc đèn lồng đỏ và mùi thơm của bánh mì nướng lan tỏa khắp con phố.

Không gian nhỏ nhưng ấm cúng, từng được nhiều tạp chí địa phương bình chọn là một trong những địa điểm ẩm thực đáng trải nghiệm nhất Old Town, khiến những người Việt xa nhà như chúng tôi vừa bước vào đã có cảm giác thân thuộc.

Giữa hành trình khám phá lịch sử nước Mỹ, việc thưởng thức một ổ bánh mì giòn rụm cùng ly cà phê sữa đặc đậm hương vị Việt lại trở thành một khoảng nghỉ đầy thú vị, như thể hai nền văn hóa cách nhau nửa vòng trái đất đã gặp nhau một cách tự nhiên ngay giữa Alexandria.

Câu chuyện thú vị nơi ngôi nhà thờ cổ

Buổi chiều, chúng tôi đến Christ Church, một trong những nhà thờ cổ kính nhất nước Mỹ, được hoàn thành năm 1773 và nổi tiếng bởi đây từng là nơi Tổng thống George Washington đều đặn đến cầu nguyện trong suốt hơn 25 năm. Không gian bên trong vẫn giữ nguyên những hàng ghế gỗ sơn trắng, nền gỗ cũ kỹ và ánh sáng dịu dàng chiếu qua những ô cửa sổ trên cao tạo nên bầu không khí trang nghiêm nhưng vô cùng gần gũi.

Điều khiến chuyến tham quan trở nên đặc biệt không chỉ là những câu chuyện lịch sử mà còn bởi người hướng dẫn của chúng tôi là tiến sỹ Harley Thronson, một ông giáo đã nghỉ hưu, nay tình nguyện dành thời gian giới thiệu miễn phí về nhà thờ cho khách tham quan.

Ông chậm rãi kể rằng sau George Washington, nhiều đời tổng thống Hoa Kỳ cũng từng đến đây, trong đó có Franklin Roosevelt, người đã đưa Thủ tướng Anh Winston Churchill đến dự lễ cầu nguyện tại đây đúng ngày đầu năm 1942, khi nước Mỹ vừa chính thức bước vào Thế chiến Hai.

Những tấm bảng lưu niệm, những bức ảnh các đời tổng thống từ Eisenhower, Reagan, Carter, Bush cho đến nhiều nguyên thủ quốc tế từng ghé thăm khiến nơi đây giống như một cuốn biên niên sử sống động của nước Mỹ hơn là một công trình tôn giáo đơn thuần.

Ông Thronson còn mời cả chúng tôi ngồi đúng vào hàng ghế mà George Washington cùng nhiều đời tổng thống từng ngồi, rồi vui vẻ chụp giúp một bức ảnh chung kỷ niệm. Tôi tò mò hỏi vì sao những chiếc ghế có giá trị lịch sử như vậy vẫn được để nguyên cho khách tham quan sử dụng thay vì được rào chắn hay đặt sau lớp kính bảo vệ như nhiều di tích nổi tiếng khác.

Người hướng dẫn mỉm cười rất hiền hậu rồi trả lời bằng một câu nói mà có lẽ tôi sẽ còn nhớ rất lâu "Trước vòng tay của Chúa, mọi người đều bình đẳng như nhau." Chỉ một câu nói ngắn gọn vậy thôi nhưng dường như đã lý giải vì sao nơi đây vẫn giữ được sự gần gũi và sức sống suốt hơn hai thế kỷ.

Rời nhà thờ, chúng tôi quay trở lại bến cảng Alexandria khi mặt trời dần ngả bóng. Những chiếc water taxi vẫn lặng lẽ xuôi ngược trên sông Potomac, đưa du khách trở về Georgetown, National Harbor hay Mount Vernon, trong khi chiếc tàu thủy chạy hơi nước năm nào vẫn bình thản neo bến như một phần nhân chứng của thời gian.

Tôi mở lại bức ảnh chụp năm 2013 rồi so sánh với khung cảnh trước mắt, nhận ra rằng có những nơi gần như không thay đổi để chờ con người quay trở lại và chính sự nguyên vẹn ấy mới là điều khiến tôi xúc động mãi không thôi…

Phan Quốc Vinh (từ Virginia, Hoa Kỳ) - Ảnh: Tác giả, Visit Alexandria