Biến đổi khí hậu đang thay đổi hương vị của rượu vang Pháp

Chủ nhật, 06/10/2019, 20:00

Lật lại lịch sử 700 năm hình thành và phát triển của ngành trồng nho, các chuyên gia cho biết vị của rượu vang Burgundy đã dần dần thay đổi suốt ba thập kỷ qua dưới tác động của biến đổi khí hậu.

Sách sử ghi lại, vào mùa hè năm 1540, nước Pháp đã phải trải qua một mùa hè “nóng quá sức chịu đựng”. Và trên thực tế, tình hình nóng bức đã diễn ra trên khắp châu Âu vào năm đó. Trên dãy An-pơ, sông băng tan chảy tạo thành các thung lũng dốc đứng. Cái nóng “như thiêu như đốt” lan dần từ Pháp sang Ba Lan. Và ở xứ sở rượu vang miền Trung nước Pháp, nho khô héo ngay trên cây và rượu vang làm ra thì đặc ngọt như siro và có mùi cồn nồng đậm. Thông thường, các nhà sản xuất rượu vang sẽ thu hoạch nho vào cuối tháng 9 hoặc đầu tháng 10 nhưng năm đó họ chật vật với thời tiết thất thường và buộc phải thu hoạch nho sớm hơn thường lệ.

Đáng nói hơn, câu chuyện hiếm hoi ở thị trấn Beaune, Burgundy 700 năm trước giờ đây đã trở nên phổ biến hơn do tác động mạnh mẽ của biến đổi khí hậu. Qua nghiên cứu lịch sử thu hoạch nho từ năm 1354 đến nay, các nhà khoa học và sử học phát hiện ra rằng trong vòng 30 năm trở lại đây, các kỳ thu hoạch nho luôn bị đẩy lên sớm hơn hai tuần so với thời điểm thu hoạch lý tưởng. Điều này chứng minh tác động của việc gia tăng nền nhiệt tới cây nho trực tiếp làm thay đổi hương vị của rượu vang thành phẩm sau đó.

Lịch sử rượu vang chính là lịch sử khí hậu

Rượu vang Burgundy từ lâu đã là một phần quan trọng của kết cấu văn hóa Pháp. Nho pinot noirchardonnay ở đây rất nổi tiếng và vốn thích nghi với điều kiện khí hậu của khu vực trong nhiều thế kỷ.

Empty
Empty

Khi sản xuất rượu vang, thời điểm thu hoạch nho là một yếu tố vô cùng quan trọng. Nếu để quá lâu trên cây, nho sẽ có nhiều đường trong đó, đồng nghĩa với việc độ cồn của rượu sẽ cao hơn, làm mất đi sự tinh tế và hương vị đặc trưng vốn có của rượu vang.

Elizabeth Wolkovich, nhà sinh vật học tại Đại học British Columbia cho biết, ngay từ thời Trung cổ, những người trồng nho đã cẩn thận ghi chép các thời điểm thu hoạch. Đến năm 1800, các nhà khoa học phát hiện chính những ghi chép này là một cơ sở vững chắc để theo dõi và dự đoán khí hậu ở các khu vực khác nhau trên toàn châu Âu. Dần dà, thời điểm thu hoạch nho có ý nghĩa như một nhiệt kế. Nếu mùa xuân và mùa hè nóng, nho trưởng thành nhanh hơn và cần được hái sớm hơn. Nếu thời tiết mát mẻ thì thời gian thu hoạch cũng thong thả hơn.

Các nhà khoa học cũng chỉ ra mối liên hệ mật thiết giữa thời điểm thu hoạch nho với chiều dài của các sông băng trên dãy An-pơ. Theo đó, phần lớn trung tâm châu Âu ấm lên trong thời kỳ Trung cổ, từ khoảng năm 900 đến năm 1300, sau đó hạ nhiệt độ trong thời kỳ Băng hà nhỏ, từ khoảng thế kỷ 15 đến thế kỷ 19. Cho đến những năm gần đây, nền nhiệt độ chung toàn cầu bắt đầu thể hiện sự biến động rõ rệt.

Nghe cây nho kể chuyện biến đổi khí hậu

Một trong những dữ liệu đầy đủ nhất về lịch sử thu hoạch nho được tìm thấy ở Dijon, gần trung tâm của khu vực sản xuất rượu vang Burgundy nổi tiếng. Đến năm 1800, hầu hết các vườn nho trong thành phố đều biến mất, làm gián đoạn việc lưu trữ dữ liệu. Thế nhưng tại Beaune, một thị trấn cách 27 dặm về phía nam của Dijon, hầu hết các vườn nho địa phương có tuổi đời hàng trăm năm vẫn tích cực sản xuất rượu vang.

Các nhà sử học tìm thấy nhiều cuốn sổ bọc da tinh tế có từ những năm 1300 tại Nhà thờ Đức Bà Beaune, trong đó ghi chép về những ngày hái nho và và điều kiện thời tiết trong năm, kéo dài từ năm 1354 đến năm 2018. Dù chỉ có một mảnh đất nhỏ nhưng nhà thờ vẫn trồng nho và làm rượu vang để bán cho các thương nhân cung cấp rượu cho nhà vua.

Tư liệu chỉ ra kể từ cuối những năm 1980, nhiệt độ đã bắt đầu tăng lên. Aubert de Villaine, đồng Giám đốc của tổ chức Jac de la Romanée-Conti, đã làm việc với rượu vang từ năm 1965, cho biết việc làm rượu vang trong 30 năm gần đây hoàn toàn khác với kinh nghiệm thuở ban đầu của ông. Trong khi đó, Nathalie Oudin - người làm rượu chardonnay từ những vườn nho mà gia đình cô sở hữu trong nhiều thập kỷ, chỉ ra rằng: trước đây, các vụ thu hoạch thường rơi vào sinh nhật của cha cô, ngày 28 tháng 9, nhưng hiện nay, sự nhộn nhịp của mùa hái nho đã kết thúc sớm hai đến ba tuần trước tiệc sinh nhật.

Giữ lấy những vườn nho

Cho đến nay, việc thời tiết nóng lên vẫn chưa làm tổn hại nhiều đến những người trồng nho ở Burgundy. Trên thực tế, những năm nắng nóng vừa qua còn giúp sản sinh ra một số loại rượu ngon nhất. Thậm chí khi phải trải qua đợt nắng nóng hơn 100 độ F trong năm nay, những cây nho ở Burgundy vẫn sống sót trên những ngọn đồi cao.

Tuy nhiên, hầu hết các dự đoán tương lai đều chỉ rằng, các vụ thu hoạch nho sẽ diễn ra ngày một sớm hơn, rơi vào thời điểm 15 tháng 8 hàng năm. Điều này gần như chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến hương vị của rượu vang. Khi nhiệt độ toàn cầu tăng lên, nồng độ cồn của rượu vang đã tăng từ khoảng 12% trong thập niên 1970 lên khoảng 14% ở thời điểm hiện tại. Một phần nguyên nhân trong đó là sở thích của nhà sản xuất rượu vang, nhưng một phần khác là do nho đang chín nhanh hơn dưới thời tiết nóng. Càng tích lũy nhiều đường, nho càng nhanh chóng chuyển hóa thành rượu.

Người làm rượu có thể đối phó với các vấn đề đất đai và chăm sóc cây trồng nhưng với khí hậu, đó là điều khó có thể kiểm soát. “Ngay cả khi chúng tôi làm mọi thứ một cách đúng đắn, việc không thể kiểm soát được khí hậu cũng có thể mang đến những kết quả rất khác”.

Hannah Nguyễn / Nguồn: National Geographic
LATEST NEWS
HOT DEALS
Trang thông tin du lịch và phong cách sống Travellive+
MAY YOU LIKE IT
BEST IN TRAVELLIVE