Tiệm sushi gia đình: Những đốm lửa lụi tàn

Thứ sáu, 11/01/2019, 11:09

Tạm bỏ qua những hào nhoáng, xa hoa, Tokyo cũng giống như bao thành phố khác, đều có những góc khuất khó có thể diễn tả hết bằng lời. Khi thành phố lên đèn và những thanh âm rộn rã vang lên thì cùng lúc đó, ẩn trong các con hẻm tối là khoảng lặng im, vắng tanh của những tiệm sushi "cha truyền con nối" từng là điểm đến tấp nập một thời.

“Tôi đang có một tờ đơn", Yasuo Fujinuma vừa nói vừa ngồi phịch xuống quầy sushi. Ông kéo một bao thuốc lá ra từ túi áo sờn cũ. Từ góc cửa hàng, tiếng tivi chập chờn mẩu dự báo thời tiết buổi trưa. Yasuo chưa bao giờ uống đồ có cồn vào buổi trưa cả.

“Tôi vừa mới tới bệnh viện”, ông nói và đập nhẹ đầu lọc của điếu thuốc lên mặt quầy bar.

“Em gái tôi mất rồi”.

Người đầu bếp đặt con dao xuống. Một khách hàng khác lén nhìn sang Fujinuma qua trang báo thể thao mà anh ta đang đọc. Sau một hồi ngừng lại, người đầu bếp lại quay trở lại bên cái thớt.

“Anh đã chăm sóc cô ấy rất tốt rồi", người đầu bếp vừa nói vừa đặt một chiếc lá vừng lên trên cái đĩa hơi sứt mẻ. Anh ấy xếp chiếc lá bên cạnh một tá nigiri sushi và trao cho Fujinuma một cốc bia.

Cuộc nói chuyện này được bắt đầu ở một quầy sushi bar có tên là Eiraku. Họ nói chuyện với nhau mà thậm chí không cần chào hỏi hay hỏi thăm sức khoẻ của nhau, cứ thế giãi bày những tâm sự riêng tư và không hề phô trương hay cố nhấn vào những bi kịch.

Người đầu bếp và Fujinuma bắt đầu kể về những thói quen của em gái ông ấy trong suốt những năm qua. Sau khi rời khỏi nhà tắm công cộng bên kia đường, bà ấy sẽ ăn sushi, uống bia rồi đi bộ về nhà với cây gậy trên tay, ngang qua quán karaoke bỏ hoang, qua một nhà hàng tempura vắng tanh, rẽ vào một góc nơi có hai quán rượu và đứng đó nghỉ một lúc.

Empty

Eiraku (永楽), trong tiếng Nhật nghĩa là "vĩnh cửu", là quán sushi cuối cùng còn sót lại trong một khu phố lộn xộn của những ngọn đồi dốc đứng có những cây anh đào, một nơi hầu như chưa từng xuất hiện trên các bản đồ du lịch của Tokyo. Bị mắc kẹt giữa thế giới của những bữa tối omakase (đầu bếp đặc biệt) trị giá 300 đô la và các chuỗi cửa hàng sushi tiện lợi, những cửa hàng nhỏ bé như thế này đang dần biến mất nhanh chóng.

Fujjinuma, 76 tuổi, nhét sushi vào miệng và nghĩ về điều sắp tới  ông sẽ phải làm cho em gái mình.  Ông ấy kiểm tra tờ đơn và ký ngay tại quầy bar.

“Bây giờ tôi chỉ còn một mình”, ông nói trong khi miệng vẫn còn nhai miếng sushi. Ông khẽ gật đầu với một người đàn ông và một người phụ nữ sau quầy và nói: “Hai người thật may mắn vì vẫn còn có nhau”.

Đầu bếp Masatoshi Fukutsuna và vợ của ông, bà Mitsue, cười với nhau mà không nói thêm gì. Đã 35 năm kể từ ngày hai ông bà mở cửa tiệm này, họ đã lần lượt nhìn những người bạn bỏ xứ ra đi vì công việc hoặc vì gia đình, cũng không ai nói gì về sự vắng mặt của họ.

Empty

Sự biến mất dường như đã trở thành một phần của cuộc sống nơi đây, là điều còn rơi rớt lại trên con phố mua sắm mekada này, một con phố nhỏ hẹp đến nỗi những chiếc xe ô tô buộc phải lái lên lề đường nếu muốn nhường chỗ cho một xe khác đi qua.

Không ai biết chính xác cửa tiệm nào trên con phố này sẽ đóng cửa đầu tiên. Mọi người nheo mắt một chút và đoán có lẽ đó sẽ là cửa hàng đồ điện tử đã mở cách đây một thập kỷ hoặc có thể đó là những người bán cá bên kia đường. Cũng có thể sẽ là cửa hàng bán thịt, sau đó có khi sẽ là nhà hàng Trung Quốc. Trong một thập kỷ qua, ba cửa tiệm sushi thuộc sở hữu gia đình trong khu vực đã đóng cửa. Trong những khoảng trống còn sót lại, các cửa hàng tiện lợi của 7 Eleven đã lấp đầy vào với vô số những chiếc đèn huỳnh quang sáng trưng, những hộp cơm bento được hâm lại trong lò vi sóng, những khay sushi có giá 5 USD và mấy gã đàn ông mệt mỏi trong bộ vest ngồi hút thuốc một mình ngoài tiệm.

ghep 2

Khi trời chuyển sắc hồng và mặt trời lặn, con phố dần chìm vào bóng tối, chỉ còn thứ ánh sáng mờ nhạt từ các cột đèn halogen là còn lưu lại.

Đây là một khu phố luôn chìm trong chạng vạng. Như thể nó là những mảnh vụn rải rác nằm trong một góc thành phố, những quán cà phê ở góc đường và những cửa tiệm lúc nào cũng nằm rất xa so với những ánh đèn neon rực rỡ của các con phố mua sắm nổi tiếng. Số lượng những quán sushi gia đình ở Tokyo đã giảm xuống một nửa còn 750 quán trong vòng một thập kỷ qua, theo báo cáo của một hiệp hội thương mại. Các chủ cửa hàng này phải chịu sức ép từ các doanh nghiệp kinh doanh thức ăn nhanh, trong khi thế hệ trẻ lớn lên trong gia đình lại không hề muốn thừa kế cửa tiệm.

ghep 1

“Khách hàng thà trả 100 yên cho một đĩa sushi ở một nơi cực kỳ rẻ hoặc họ sẽ dành cả đến 10.000 yên để đến những nhà hàng sushi nổi tiếng ở khu Ginza mà họ chỉ mới nghe trên tivi”, vị đầu bếp vừa nói vừa lơ đãng chuyển kênh trên tivi. "Chúng tôi, những người ở khoảng lưng chừng sẽ khó mà tồn tại được". Trên tivi, một chương trình gameshow sắp được chiếu và có vẻ như tiếng cười sẽ sớm ngập tràn căn phòng này.

Để cạnh tranh với các nhà hàng được hỗ trợ bởi các doanh nghiệp thức ăn nhanh, Eiraku phải giữ cho giá bữa trưa và bữa tối không thay đổi trong suốt 10 năm qua. Set sushi ăn trưa của tiệm có giá vào khoảng 8 USD, trong khi bữa tối và đồ uống thường có giá khoảng 50 USD cho mỗi cặp đôi. Để giảm chi phí, Fukutsuna lái chiếc xe máy Honda của mình đến chợ bán buôn Toyosu mỗi sáng để mặc cả số cá mà cửa hàng sẽ nhập. Mặc dù ông ta chỉ mua những gì mà ông ta có thể bán trong một ngày, nhưng vẫn phải luôn chọn những món hải sải tươi ngon nhất. Con trai lớn của ông, người làm quản lý chuỗi sushi ba tầng với hàng trăm bàn ở phía bên kia thành phố, không bao giờ tự đi chợ và luôn đặt hàng với số lượng lớn.

“Họ tính phí cho bạn thêm 30% nếu bạn đặt hàng qua fax, trực tuyến hoặc qua điện thoại,” Masatoshi nói.

Empty

Bất chấp những nỗ lực mà họ đã bỏ ra, những người làm công sở và những công nhân nhà máy từng ghé tới quán bây giờ đều đã ra đi, văn phòng và các công xưởng đã bị di dời đi xa hoặc chuyển sang các nước khác. Một trong những người vốn là khách hàng của cặp vợ chồng là nhân viên của một hãng thiết bị y tế, vẫn đều đặn cử nhân viên cấp dưới của mình tới khu phố này mỗi năm để tặng các cuốn lịch mới của công ty. Nó được treo trên bức tường nhỏ hẹp của quán như một lời gợi nhắc đầy cay đắng, trong phòng còn treo một bức ảnh cũ của chợ cá Tsukiji chụp từ trên cao.

Empty

Quán bar này chỉ có thể ngồi 10 người một lúc. Hầu hết các khách hàng quen thích ngồi ở một trong bốn chiếc ghế đẩu tại quầy, nơi họ có thể chỉ trực tiếp vào con cá được trưng bày và xem đầu bếp chuẩn bị món ăn. Các khách hàng lớn tuổi cảm thấy khó khăn hơn khi ngồi ở hai chiếc bàn thấp đặt trên tấm chiếu gần mặt trước của cửa hàng. Khi con cái của họ về thăm nhà vào các dịp lễ, cháu của họ sẽ quăng những chiếc giày và chơi đùa trên mấy tấm chiếu ở đây.

5 giờ chiều, khoảnh khắc mà chiếc biển hiệu nhấp nháy cũng là lúc báo hiệu cửa tiệm đã sẵn sàng phục vụ bữa tối. Mitsue bước tới chiếc bảng trắng và gỡ món cá sạc đin ra khỏi menu. "Quá đắt đỏ! Có thể là vì biến đối khí hậu, hoặc có thể là vì đây là tuần nghỉ lễ trong năm, hoặc một mùa thu hoạch không may mắn", cặp đôi nói. Vào những thời điểm khác nhau, những người đánh cá lại cho họ những cái giá khác nhau. Và cho dù lý do là gì đi nữa, họ cũng không thể phục vụ món cá vào tối nay.

ghep 5

Đằng sau quầy, Mitsue và Masatoshi làm việc thoải mái trong im lặng, thường là họ quay lưng vào nhau. Người đầu bếp 63 tuổi, mặc dù mái tóc đã bạc loà xoà nhưng vẫn mang dáng dấp của một cậu bé trông có vẻ hơi lưỡng lự, trong khi Mitsue, 61 tuổi, lại mang gương mặt ít cảm xúc đến nỗi lúc bà muốn bày tỏ sự quan tâm, người đối diện cũng sẽ không nhận ra. Họ gặp nhau khi Mitsue vẫn còn đang học trung học.

Cũng giống như nhiều cặp vợ chồng khác, họ cũng hay châm chọc nhau. Mitsue thường nhắc đi nhắc lại các đơn hàng của thực khách và huých huých người chồng của mình để ông ra khỏi những suy nghĩ triền miên và tiếp tục công việc.

Empty

"Lý do duy nhất khiến chúng tôi có thể tiếp tục kinh doanh? Chờ đã, tôi định nói gì nhỉ?", ông quay sang hỏi vợ, người phụ nữ không bao giờ cách ông quá vài bước chân trong căn bếp nhỏ bé. Bà vừa khuấy nồi súp miso trên bếp vừa nói: "Chúng tôi có thể ở lại kinh doanh vì con cái của chúng tôi đã lớn, vì chúng tôi sở hữu nơi này và chúng tôi kiếm đủ tiền để có thể tiếp tục sống."

Họ không rõ lúc nào họ sẽ nghỉ hưu, nhưng cả hai người đều kiên quyết sẽ không để người con trai lớn tiếp quản công việc kinh doanh.

“Tôi muốn nó phải đi con đường của mình và chăm sóc thật tốt cho gia đình nó”, người đều bếp nói.

Họ cũng không bao giờ đi đâu xa quá vài ngày. Thậm chí khi họ du lịch đến đảo Guam cùng với vợ chồng con trai và cháu nội cách đây 2 năm, họ cũng chỉ đi có 4 ngày.

“Tôi không muốn khách hàng nghĩ là chúng tôi đã dẹp cửa tiệm”, Mitsue nói.

Rất nhiều cửa tiệm ở đây đã đóng cửa trong yên lặng, thường là vào lúc nửa đêm. Hàng xóm chỉ phát hiện ra điều đó khi họ nhìn thấy tờ thông báo được dán trên cánh cửa tiệm. Các ghi chú được viết vội vàng thường là những lá thư biết ơn đối với khách hàng của họ trong 10, 20, 30 năm. Chẳng mấy chốc, dây leo sẽ mọc vào những ô cửa trống và sự biến mất của những cửa tiệm này cũng sẽ rơi dần vào lãng quên. 

Empty

Màn đêm buông xuống, những người hàng xóm rùng mình xuống đường trong chiếc khoác dày cộm nặng nề.

Một cặp vợ chồng trẻ bước vào cửa tiệm và ngồi xuống quầy. Họ cởi áo khoác và gọi một đĩa sushi để ăn cùng nhau.

“Có cảm giác giống như đang được ở cạnh bố mẹ vậy”, người phụ nữ trẻ nói và hớp một ngụm bia khi ngồi với chồng. “Cảm giác này thật thoải mái làm sao”.

Chẳng mấy chốc, quán lại vắng tanh. Một giờ đồng hồ trôi qua, tiếng chuông điện thoại reo lên. Đơn hàng sushi cho hai người ở trong khu phố. Người đầu bếp bắt đầu làm việc, bỏ những miếng nigiri vào trong các hộp đựng sơn mài, sau đó lấy mũ bảo hiểm và đi giao hàng. Nhiều năm trước, khi việc kinh doanh vẫn còn thấm khá, Fukutsuna  sẽ nhờ người anh trai sinh đôi của mình thực hiện việc giao hàng vào ban đêm. Chỉ những khách quen mới có thể phân biệt được hai anh em họ. Người anh em song sinh này đã mở một nhà hàng riêng của mình nhưng cuối cùng lại thất bại và quay lại khu phố này. Bây giờ việc giao hàng là khá hiếm hoi nên vị đầu bếp đều tự xử lý một mình.

Empty

Đồng hồ Citizen có khung gỗ chạm vào số 8 và Ryuchi Sakano bước tới quán bar. Ông rót một ly Chivas Regal từ cái chai để sau quầy.

Sakano, 63 tuổi, đã ăn ở đây trong nhiều thập kỷ. Ông ấy đã đi khắp Tokyo làm công nhân vận hành cần cẩu cho nhiều công trường xây dựng lớn nhưng ông chưa bao giờ tìm được một quán ăn khác giống như thế này.

photo-1480796927426-f609979314bd

“Con trai của anh ấy bảo sushi của anh ấy là số 1”, Sakano vừa nói vừa nhặt lên một chiếc vỏ sò. “Tôi biết Ma-kun được 50 năm rồi và anh ấy rất rõ tôi là một người kén ăn”, Sakano gọi người đầu bếp bằng tên thân mật. “Rất khó để những người xung quanh đây, những người đang sống bằng đồng lương hưu có thể ăn một bữa ngon lành”.

“Chúng ta rồi cũng sẽ giống như họ thôi”, người đầu bếp nói và cười lớn. Hai người đàn ông bắt đầu thảo luận với nhau về khoản lương hưu tối thiểu mỗi tháng mà họ cần để sống tiếp và tự hỏi họ còn có thể làm việc như thế này trong bao lâu. Sakano phải đeo thắt lưng an toàn vào mỗi sáng để leo lên đỉnh của chiếc cần trục và cơ thể ông ấy  dường như không còn theo nổi công việc này nữa.

ghep 3

“Anh có nghe về cái nhà hàng trên phố chính chưa?” Sakano đột nhiên hỏi. “Ngân hàng đã tới xiết nhà hàng để thanh toán khoản nợ rồi đấy”.

Mitsue quay sang nói: “Không biết họ sẽ thay thế cái gì vào đó nhỉ”.

“Tôi nghĩ có thể là một cửa tiệm bán Gyoza (dumpling) hoặc một chuỗi nhà hàng nào đó”, Sakano đáp lời. “Hoặc rất có thể là một thứ gì đó cao chọc trời”. Trong giây lát, Mitsue nhớ ra câu chuyện về cái chết của em gái Fujinuma.

“Ông ấy đã chăm sóc cho em gái mình rất tốt”, Sakano lặp lại. “Những năm qua quả thực không hề dễ dàng một chút nào”.

Một sự im lặng ngập tràn. “Hôm nay là sinh nhật con gái tôi”, Sakano nói. Mitsue khẽ gật đầu. Mọi người đều biết rằng Sakano đã không gặp con gái mình trong nhiều năm. Câu chuyện vì thế bị bỏ ngỏ và tiếng trên màn hình tivi cũng vụt tắt.

Nga Nguyễn / Nguồn: Japantimes
LATEST NEWS
Trang thông tin du lịch và phong cách sống Travellive+
HOT DEALS
Trang thông tin du lịch và phong cách sống Travellive+
MAY YOU LIKE IT
BEST IN TRAVELLIVE